Słowniczek

Najważniejsze idee stojące za unityzmem, wyjaśnione prostym językiem — z odnośnikami do narzędzi, poradników i rozdziałów książki, w których każda z nich ożywa.

ATCOR (wszystkie podatki pochodzą z renty)

Zasada, że obniżenie innych podatków podnosi renty gruntowe — tak że renta mogłaby finansować życie publiczne.

→

Kapitał

Bogactwo używane do wytwarzania większego bogactwa — narzędzia, maszyny i budynki stworzone ludzkim wysiłkiem.

→

Dywidenda obywatelska

Równa wypłata dla wszystkich ze wspólnych wpływów z ziemi i zasobów.

→

Dobra wspólne

Zasoby, które do nikogo nie należą i należą do wszystkich — ziemia, woda, powietrze i nie tylko.

→

Strata bezpowrotna

Wartość ekonomiczna niszczona, gdy podatek zniechęca do działalności produkcyjnej.

→

Ziemia (ekonomiczna)

W ekonomii wszystkie zasoby naturalne i lokalizacje — nie tylko gleba, ale wszystko, czego nie stworzył człowiek.

→

Renta ekonomiczna

Dochód otrzymywany za kontrolę nad rzadkim zasobem, ponad to, co potrzebne, by wprowadzić go w użycie.

→

Grodzenia

Historyczne przekształcanie wspólnej ziemi gromadzkiej w własność prywatną.

→

Efekt zewnętrzny

Koszt lub korzyść z działalności, które spadają na innych, niebiorących w niej udziału.

→

Renta gruntowa

Roczna wartość czynszowa kawałka ziemi, odrębna od jakiegokolwiek budynku na niej.

→

Henry George

XIX-wieczny ekonomista, którego książka Postęp i nędza spopularyzowała kwestię ziemi.

→

Twierdzenie Henry’ego George’a

Wynik w ekonomii pokazujący, że dobra publiczne można finansować z rent gruntowych, które tworzą.

→

Najlepsze wykorzystanie

Najbardziej produktywne dozwolone prawem wykorzystanie działki — punkt odniesienia dla jej wartości ziemi.

→

Czynsz imputowany

Wartość czynszowa, którą właściciel-mieszkaniec w istocie otrzymuje, nie płacąc czynszu.

→

Praca

Ludzki wysiłek przyłożony do produkcji — jeden z trzech czynników produkcji.

→

Spekulacja ziemią

Trzymanie ziemi bezczynnie w nadziei na wzrost ceny, zamiast wprowadzenia jej w użycie.

→

Prawo użytkowania ziemi

Pewne, bezterminowe prawo do użytkowania lokalizacji — dzierżawione od społeczności i corocznie wyceniane na nowo — bez posiadania jej wartości.

→

Przechwytywanie wartości ziemi

Odzyskiwanie na rzecz ogółu wzrostu wartości ziemi, który tworzy inwestycja publiczna.

→

Podatek od wartości ziemi (LVT)

Opłata od nieulepszonej wartości czynszowej lokalizacji — nigdy od budynków ani od pracy na niej.

→

Prawo renty

Zasada Ricarda, że renta działki równa się jej przewadze nad najmniej produktywną używaną ziemią.

→

Wartość lokalizacji

Część wartości nieruchomości, która pochodzi z tego, gdzie się znajduje, a nie z budynku na niej.

→

Margines produkcji

Najmniej produktywna używana ziemia, która ustala płacę bazową dla całej gospodarki.

→

Monopol

Wyłączna kontrola nad rynkiem, która pozwala jej posiadaczowi czerpać wartość bez jej wytwarzania.

→

Fizjokraci

XVIII-wieczni francuscy ekonomiści, którzy twierdzili, że ziemia powinna ponosić jedyny podatek.

→

Pogoń za rentą

Uzyskiwanie dochodu przez przechwytywanie istniejącego bogactwa zamiast tworzenia nowego.

→

Renta surowcowa

Niezasłużona wartość zasobów naturalnych, takich jak minerały, ropa i widmo.

→

Podatek jedyny

Propozycja Henry’ego George’a, by finansować cały rząd z podatku od samej wartości ziemi.

→

Podatek o podzielonej stawce

Podatek od nieruchomości, który opodatkowuje ziemię wyższą stawką niż budynki.

→

Tragedia dóbr wspólnych

Nadmierne wykorzystywanie niezarządzanego zasobu wspólnego przez jednostki działające we własnym interesie.

→

Bezwarunkowy dochód podstawowy (UBI)

Regularna, bezwarunkowa wypłata dla każdej osoby, niezależnie od sposobu jej finansowania.

→

Użytkowanie (usufrukt)

Prawo do używania i czerpania pożytków z czegoś, czego się nie posiada.

→